V. Prvulović: Srpski nacionalni interes

Srpski nacionalni interes je večna obaveza da se očuva srpski narod gde god da on živi, da se očuvaju srpske zemlje i srpske države

Srpski nacionalni interes nije prosti zbir pojedinačnih interesa njenih građana, bez obzira na njihov saznajni ili ekonomski nivo, socijalni ili politički položaj, njihovu intelektualnu sposobnost ili moć. On bi se pre mogao, uz ograde, kvalifikovati kao zajednički kod između diferencijalnog i integralnog računa svih generacija srpskog porekla, državnosti, mesta stanovanja ili položaja u vlasti i društvu.

Srpski nacionalni interes ne zavisi od istorijskog perioda, političke partije, lidera ili diktatora na vlasti, socijalnih i ekonomskih standarda ili stepena razvoja, niti ga oni određuju. On predstavlja sublimaciju i komplikovani zbir stremljenja i težnji srpskog državotvornog naroda kroz više od osam vekova njegove državnosti i osam vekova njegove autokefalne crkve, kroz sve ratove i krvavu borbu za slobodu i samosvojnost, kroz mukotrpno očuvanje njegove svetosavske religije, veličanstvenih crkava i manastira, planinskih crkava brvnara ili skrivenih isposnica u pećinama i podzemnim skrovištima.

Srpski nacionalni interes je večna obaveza da se očuva srpski narod gde god da on živi, da se očuvaju srpske zemlje i srpska ili srpske države, uprkos pokušajima da se unište ili pretvore u apatridsko življenje, da se očuvaju svetinje i grobovi veličanstvenih predaka, sećanje na njih i slavljenje njihovih podviga. Srpski nacionalni interes je da se očuva srpski jezik i zaštiti od raznih izama i nakaradnih prepravki, da se očuva srpsko pismo ćirilica, da se očuvaju srpski običaji i tradicija, porodične slave, narodna nošnja, kolo i srpska truba.

Srpski nacionalni interes je da se nikada ne zaborave Stefan Nemanja i Stefan Prvovenčani, Sveti Sava, prvi patrijarh i potonji patrijarsi, car Lazar, Stefan Lazarević i njihovi potomci, vožd Karađorđe, kao prvi „revolucionar” protiv viševekovne turske vlasti, knjaz Miloš, kao nepismeni, ali prirodno obdareni prvi srpski diplomata i državnik, veliki podvižnici Nikolaj Velimirović i ostali sveti nastavljači svetosavlja, veliki srpski umovi među kojima su Nikola Tesla, Mihajlo Pupin, Milutin Milanković i njihovi sledbenici i nastavljači, nobelovac Ivo Andrić i čitava plejada ambasadora srpskog jezika, pisma i lepote izražavanja srpskog mentaliteta, pa sve do najvećih svetskih srpskih sportista.

Srpski nacionalni interes je da ne zaboravimo srpske heroje iz svih prethodnih epoha. Ako bismo, iz beznačajnih razloga da se ne „konfrontiramo sa novim saveznicima” to činili, zaboravili bismo na Stevana Sinđelića i njegov herojski podvig i smrt u boju na Čegru, na Ćele-kulu, zaboravili bismo pobede srpske vojske u dva balkanska rata i na oslobađanje, ne samo Srbije već i balkanskih zemalja, od petovekovne turske okupacije, na Cersku i Kolubarsku bitku, na vojvodu Stepu Stepanovića (koji je, između ostalog, dva puta oslobađao Jedrene od Turaka i predavao ga bugarskim vlastima, a ono je i danas tursko), na Kolubarsku bitku i vojvodu Živojina Mišića (čija se pobeda izučava na svetskim vojnim školama), na albansku golgotu i krfsku „plavu grobnicu”, na oporavak srpske vojske za pobedonosni juriš i proboj Solunskog fronta, na munjevito oslobađanje Srbije zahvaljujući srpskoj pešadiji i konjici pre dolaska savezničkih motorizovanih jedinica, na Kajmakčalan i srpske grobova rasute u ranijim srpskim, a danas novoformiranim samostalnim državama, na srpski ratni doprinos u propasti dve carevine Austrougarske i Osmanske, što je obodrilo balkanske narode za slobodan razvoj. Zaboravili bismo srpske žrtve i grobničke jame poginulih nedužnih srpskih mučenika od zločina nemačkih okupatora i ustaških hordi Nezavisne države Hrvatske Ante Pavelića u Jasenovcu, Jadovnom, na Rabu, u Prebilovcima i širom Hercegovine, na Kozari i Manjači, na Sremskom frontu.

Srpski nacionalni interes nije i ne može biti da se sveti za zločine i nedela koji su prema Srbiji i srpskom narodu učinjeni kroz dalju ili bližu istoriju. Ali mora biti i ostati dosledna obavezi da se sve to pamti i ne zaboravlja, da to staloženo, ali sa ponosom obeležava i otrže od zaborava.

Srpski nacionalni interes je da se, pre svega, izborimo protiv demografske kuge i odumiranja. Mnogo smo miliona ljudi izgubili u pobrojanim ratovima i smanjili srpsku državu na najmanju u skorašnjoj istoriji, da bismo smeli da dozvolimo da ona, prirodnim odumiranjem i migracijama, nestane sa lica zemlje. Mlade generacije, osim školovanja i naučnog i ekonomskog napretka, treba da rađaju decu.

Srpski nacionalni interes je da se što čvršće vezujemo sa našim narodom u dijaspori, koji po nekim procenama čini 4,5 do pet miliona ljudi, koji su prepušteni sami sebi u teškoj borbi za prilagođavanje, opstanak i napredak u stranim sredinama, pa se – zaokupljeni brigom za egzistenciju i bolji život njihovih potomaka – polako asimiluju i zaboravljaju srpski jezik, kulturu, običaje.

Srpski nacionalni interes je, dakle, da mislimo o svemu pobrojanom što i nije konačan spisak važnih elemenata samosvojnosti, da se borimo protiv odumiranja ili preinačavanja srpskog nacionalnog i kulturnog identiteta koji su su stari narodi uspeli da sačuvaju. Nikakvo članstvo u nadnacionalnim savezima, organizacijama i institucijama, ne sme da ukine ili potisne naš nacionalni i kulturni identitet, koji nije u suprotnosti sa našim političkim, ekonomskim i drugim ambicijama da postanemo moderna, razvijena sredina i društvo.

 

Naslovna fotografija: Terry Feuerborn

 

Izvor Politika, 13. oktobar 2019.